Κυριακή της Ορθοδοξίας και η σπάνια εικόνα της Ορθοδοξίας!

Κυριακή της Ορθοδοξίας και η σπάνια εικόνα της Ορθοδοξίας!

Φυλάσσεται στο Βρετανικό Μουσείο και χρονολογείται μετά το 1436 !

 

Η πρώτη Κυριακή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής (Α’ Νηστειών) ονομάζεται και Κυριακή της Ορθοδοξίας, σε ανάμνηση της αναστήλωσης των εικόνων από την αυτοκράτειρα Θεοδώρα το 842, που σηματοδότησε το τέλος της Εικονομαχίας (726-843), μιας διαμάχης που συντάραξε τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία και απείλησε τη συνοχή της. Ωστόσο, αυτό που δεν είναι ευρέως γνωστό είναι η ύπαρξη της εικόνας της Ορθοδοξίας, η οποία εμφανίστηκε αρκετούς αιώνες μετά την αποκατάσταση των εικόνων και η παλαιότερη φυλάσσεται πλέον στο Βρετανικό Μουσείο.

Η σπάνια εικόνα

Η εικόνα με τίτλο «Η Ορθοδοξία» εμφανίστηκε στην χριστιανική τέχνη έξι αιώνες μετά την αποκατάσταση των εικόνων, και πιο συγκεκριμένα στα μέσα του 15ου αιώνα. Το παλαιότερο σωζόμενο δείγμα βυζαντινής περιόδου, που σήμερα φυλάσσεται στο Βρετανικό Μουσείο, μπορεί να χρονολογηθεί μετά το 1436.

 

Η εικονογραφική σύνθεση είναι οργανωμένη σε δύο οριζόντιες ζώνες και η καθεμία, γύρω από μία κεντρική εικόνα που περιβάλλουν δύο διακριτές ομάδες πιστών. Στην επάνω ζώνη, στο κέντρο, δύο άγγελοι παραστάτες πλαισιώνουν μία εικόνα της Παναγίας Οδηγήτριας, τοποθετημένη σε βάθρο καλυμμένο με βαρύτιμο κεντητό ύφασμα. Αριστερά, στέκονται με ευλάβεια η αυτοκράτειρα Θεοδώρα και ο ανήλικος γιός της, Μιχαήλ Γ΄, και δεξιά, ο πατριάρχης Μεθόδιος, ένας επίσκοπος και δύο μοναχοί, τα ονόματα των οποίων έχουν σβηστεί. Στην κάτω ζώνη της σύνθεσης απεικονίζονται οι Άγιοι Ομολογητές (της πίστεως), έντεκα υπέρμαχοι των εικόνων που διώχθηκαν ή μαρτύρησαν κατά τη διάρκεια της εικονομαχικής περιόδου. Μεταξύ αυτών, στο κέντρο, ο Θεόδωρος Στουδίτης και ο Θεοφάνης ο Ομολογητής, κρατώντας ανάμεσά τους μία εικόνα του Χριστού, οι αδελφοί Θεόδωρος και Θεοφάνης Γραπτός, ο Άγιος Ιωαννίκιος και, αριστερά, η Αγία Θεοδοσία, κρατώντας μία εικόνα.

 

Στην Παλαιολόγεια περίοδο, η λατρεία των αδελφών Γραπτών, του Αγ. Ιωαννικίου και κυρίως της Αγίας Θεοδοσίας, που σύμφωνα με τη παράδοση μαρτύρησε το 729, προσπαθώντας να εμποδίσει την απομάκρυνση της εικόνας του Χριστού από την πόρτα του παλατιού κατ’ εντολή του αυτοκράτορα, γνώρισε μία αναζωπύρωση. Πιο συγκεκριμένα, η αναβίωση της λατρείας της αγίας συνδέθηκε με τη θαυματουργή επέμβασή της, το 1436, στην θεραπεία του γηραιού πατριάρχη Ιωσήφ Β´( 1416-1439), έτσι που η παρουσία της στην εικόνα να αποτελεί κριτήριο χρονολόγησης του εικονογραφικού αυτού θέματος.

 

 

 

 

Πηγή: Ιερά Μητρόπολη Ελβετίας

 

Αφήστε μια απάντηση