Η θαυματουργή Παναγία της Αγιάσου με ιστορία 1.100 χρόνων!

Η θαυματουργή Παναγία της Αγιάσου με ιστορία 1.100 χρόνων!

Η Παναγία της Αγιάσου, στο νησί της Λέσβου, αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προσκυνήματα της χώρας, ενώ η ιστορία της ξεκινά πριν από περίπου 1.100 χρόνια και συγκεκριμένα την περίοδο της Εικονομαχίας. Επειδή οι εικονομάχοι έκαιγαν όποια εικόνα έβρισκαν μπροστά τους ο ιερέας Αγάθων ο Εφέσιος αυτοεξορίστηκε από την Κωνσταντινούπολη και έφτασε στη Λέσβο έχοντας μαζί του όσα ιερά κειμήλια μπόρεσε να  διασώσει. Ως πολυτιμότερο όλων, ως θαυματουργό φυλαχτό, κρατούσε μία αρχαία βυζαντινή εικόνα διαστάσεων 0,56 x 0,62, με αναπαράσταση της Θεοτόκου, που κρατούσε τον Ιησού Χριστό. Έργο, σύμφωνα με την παράδοση του Ευαγγελιστή Λουκά. Μάλιστα, αξιοσημείωτο είναι ότι στην Παναγία της Αγιάσου καταφεύγουν ακόμη και μουσουλμάνοι προσκυνητές για να καταθέσουν τον πόνο τους και να ζητήσουν τη βοήθεια και τη μεσολάβηση Της. Είναι αξιοθαύμαστο το γεγονός ότι ντόπιοι αλλά και τουρίστες παραμονή του Δεκαπεταυγούστου ξεκινούν περπατώντας από το κέντρο του νησιού αψηφώντας τη ζέστη και την απόσταση, για να προσκυνήσουν την Παναγιά.

 

 

1.100 χρόνια πριν

Οι πληροφορίες που υπάρχουν για τη συγκεκριμένη εικόνα οδηγούν 1.100 χρόνια πίσω και στην εποχή της εικονομαχίας. Την περίοδο εκείνη πολλοί κληρικοί αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις πόλεις τους και να αυτοεξοριστούν για να σωθούν όχι μόνο οι ίδιοι, αλλά και για να περισώσουν ιερές εικόνες, ιερά λείψανα ή άλλα κειμήλια. Ανάμεσα σε αυτούς ήταν και ο ιερέας Αγάθωνας ο Έφέσιος, ο οποίος υπηρετούσε στα Ανάκτορα της Κωνσταντινούπολης επί αυτοκρατορίας  Λέοντος του Α’ του Ίσαύρου. Λόγω των αντίθετων φρονημάτων του αναχώρησε από την Κωνσταντινούπολη και για περίπου 12 χρόνια έμενε στην Παλαιστίνη.

Όταν πληροφορήθηκε ότι η Αυτοκράτειρα Ειρήνη η Αθηναία, πού είχε αγωνισθεί για την επαναφορά των Αγίων εικόνων, εξορίστηκε στη Λέσβο και ότι στο νησί αυτό επικρατούσε φρόνημα εικονόφιλο, αναχώρησε από τα Ιεροσόλυμα για το συγκεκριμένο νησί. Μαζί του είχε μία αρχαία βυζαντινή εικόνα της Παναγίας, διαστάσεων 0,56 x 0,62 με τη Θεοτόκο σε προτομή, να βαστάζει τον Ιησού Χριστόν και με την επιγραφή «Μήτηρ Θεού Αγία Σιών». Ο Αγαθών ο Έφέσιος είχε και αλλά κειμήλια όπως ήταν ένας μικρός αργυρός σταυρός με τίμιο ξύλο, ένα χειρόγραφο Ευαγγέλιο του Ε’ αιώνα και λείψανα του Αγίου Διονυσίου. Μάλιστα, δεν παρέμεινε στην πόλη της Μυτιλήνης, ούτε σε άλλο παραθαλάσσιο χωριό, αλλά από τον φόβο των πειρατών, προχώρησε στο εσωτερικό του νησιού και έφθασε κοντά στα λαγκάδια της Αγιάσου. Διάλεξε μια δασωμένη έρημη τότε τοποθεσία, όπου σήμερα βρίσκεται το παρεκκλήσιο της Ζωοδόχου Πηγής και εκεί ασκήτεψε. Μάλιστα, μέσα σε μια κρύπτη πού έφτιαξε εκεί, έκρυψε την ιερή εικόνα με μεγάλη προσοχή και ευλάβεια, όπως και τα αλλά Ιερά κειμήλια, πού έφερε με τόσους κόπους και κινδύνους.

 

Πάμε στην «Αγιά Σιών»

Μετά την αναστήλωση των εικόνων με την Ζ΄Οικουμενική Σύνοδο χιλιάδες πιστοί από όλο το νησί αλλά και από τα Μικρασιατικά παράλια έφταναν καθημερινά στο μοναστήρι για να προσκυνήσουν την εικόνα της Παναγίας. Το ενδιαφέρον των πιστών ήταν τέτοιο που ανάγκασε τους μοναχούς να χτίσουν ένα μεγάλο ναό, ώστε να εξυπηρετούνται οι προσκυνητές που έρχονταν με πεζοπορία ή με τα ζώα τους για να τιμήσουν την Παναγία την Αγία Σιών. Και λέγοντας συνέχεια οι πιστοί «πάμε στην Αγιά Σιών», με τα χρόνια μετονομάστηκε σε Αγιάσο.

Το 1453, οι Χριστιανοί του ναού βλέποντας ότι η εικόνα της Παναγίας άρχισε να καταστρέφεται από το πέρασμα του χρόνου, ανέθεσαν σ’ έναν καλό αγιογράφο να κάνει ένα πιστό αντίγραφο της παλιάς εικόνας και μέσα σε εκείνη έβαλαν την πρωτότυπη. Μάλιστα, η εικόνα – αντίγραφο είναι εξαίρετο έργο βυζαντινής τέχνης. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 1938 η πρωτότυπη εικόνα βρέθηκε κρυμμένη στο εσωτερικό της νεότερης εικόνας της Παναγίας, μέσα σε ξύλινο κουτί και τυλιγμένη σε ύφασμα βουτηγμένο σε κηρομαστίχα, αλλά φοβερά κατεστραμμένη.

 

Πως βρέθηκε η παλιά εικόνα

Επί αιώνες, οι Χριστιανοί στο ναό της Παναγίας, έβλεπαν δίπλα στην Ωραία Πύλη μια εικόνα της Παναγίας να κρατά στην αγκαλιά της το Χριστό. Όλη η εικόνα ήταν ντυμένη με πλάκα επίχρυση και με καλλιτεχνικά σχέδια, ενώ φαινότανε πολύ βαριά, γιατί το πάχος ήταν περίπου μια σπιθαμή και το πίσω μέρος της ήταν ντυμένο με βυσσινί βελούδο. Ωστόσο, στην Αγιάσο υπήρχε η παράδοση, αιώνες τώρα, ότι στο εσωτερικό αυτής της εικόνας ήταν κρυμμένη η παλιά εικόνα του Αγάθωνα. Όμως η παράδοση έλεγε, και κάτι άλλο: ότι θα πέθαινε αυτός πού θα τολμούσε να ξηλώσει για οποιοδήποτε λόγο, το πίσω μέρος της εικόνας.

Τελικά το 1938 ο αείμνηστος Μητροπολίτης Ιάκωβος αποφάσισε να ερευνήσει το πρόβλημα αυτό με τη σύμφωνη γνώμη του τότε Αρχιερατικού Επιτρόπου Πρωτοπ. Εμμανουήλ Μυτιληναίου και τη συναίνεση των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου του Ναού. Μάλιστα, η έρευνα έγινε στο γραφείο του ναού. Έβγαλαν τότε με μεγάλη προσοχή το πρώτο βελούδινο κάλυμμα και στη συνέχεια αρκετά ακόμη, γιατί φαίνεται ότι με το πέρασμα των χρόνων, όταν ξεθώριαζε ή σχιζότανε το ύφασμα, έβαζαν από πάνω ένα καινούργιο κάλυμμα. Έτσι βρήκαν ένα ξύλινο κιβώτιο και μέσα σ’ αυτό την εικόνα της Παναγίας, πού έφερε ο Αγάθων, τυλιγμένη προσεκτικά με ύφασμα εμποτισμένο σε κηρομαστίχα.

Ωστόσο, η εικόνα, πού βρέθηκε ήταν φοβερά κατεστραμμένη. Ο Ρώσος τεχνίτης, που ανέλαβε τη συντήρηση, κάθισε αρκετό καιρό στη Μυτιλήνη και δούλεψε μερόνυχτα πάνω στην εικόνα προσπαθώντας να την καθαρίσει. Από τότε αποφασίστηκε να γίνει ένα μαρμάρινο προσκυνητάρι, μπροστά στην εικόνα της Παναγίας, πού βρίσκεται στο τέμπλο και πάνω σ’ αυτό να τοποθετηθεί μόνιμα και ασφαλισμένα μέσα σε ξύλινη θήκη με διπλό κρύσταλλο ή αρχαία πολύτιμη εικόνα.

 

 

 

Πηγή: agiasoslesvoy.blogspot.com, orthodoxianewsagency.gr, και πληροφορίες από έκδοση του ΙΕΡΟΥ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΑΓΙΑΣΟΥ

 

Αφήστε μια απάντηση