Το Αγιορείτικο καθεστώς ως πρότυπο διακυβέρνησης- Δ’ Μέρος- Παράδειγμα για την Ευρώπη

Το Αγιορείτικο καθεστώς ως πρότυπο διακυβέρνησης- Δ’ Μέρος- Παράδειγμα για την Ευρώπη

Σε συνεργασία με τον λόγιο Αγιορείτη πατέρα Μάξιμο Ιβηρίτη, η ιστοσελίδα της Έκθεσης Προϊόντων Αγίου Όρους δημοσιεύει σε συνέχειες την εισήγηση του πατρός Μάξιμου με θέμα «Το Αγιορείτικον καθεστώς ως πρότυπον διακυβερνήσεως». Η εισήγηση παρουσιάσθηκε στο πλαίσιο ημερίδας για την Εκκλησιαστική Διπλωματία που διοργάνωσε το Ινστιτούτο Πολιτιστικής Διπλωματίας στη Θεσσαλονίκη με θέμα «Διαθρησκευτικός διάλογος και διαθρησκευτική συνύπαρξη στην Ευρώπη». Ακολουθεί το τέταρτο και τελευταίο μέρος της ιδιαίτερα ενδιαφέρουσας εισήγησης.

 

Διαβάστε εδώ το Α΄Μέρος

Διαβάστε εδώ το Β΄Μέρος

Διαβάστε εδώ το Γ’ Μέρος

Ἐνθυμοῦμαι, ὅτι πρό 15ετίας μέ ἐπλησίασεν εἷς ἐπισκέπτης γερμανικῆς καταγωγῆς, ὅστις μέ ἠρώτησε τό ἑξῆς: «Πάτερ διατί καί ἐμεῖς οἱ ξένοι αἰσθανόμεθα ἄνετα εἰς αὐτόν τόν Τόπον;» Δίχως πολύν σκέψιν τοῦ ἀπήντησα, ὅτι τοῦτο συμβαίνει διότι ἐδῶ σᾶς βλέπομεν ὡς ἀνθρώπους- ὡς εἰκόνας Θεοῦ! καί οὐχί ὡς ἀριθμούς.

Εἴθε τοῦτο νά ἰσχύσῃ καί εἰς ὅλον ἐν προκειμένῳ τόν Εὐρωπαϊκόν χῶρον, διά τήν καλυτέραν συνύπαρξιν τῶν λαῶν εἰς πολιτικόν, πολιτιστικόν καί θρησκευτικόν ἐπίπεδον, καί ἰδίᾳ ἀπό μέρους τῶν ἡγετῶν καί ἐκπροσώπων τῶν διαφόρων χωρῶν ἐντός τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ Κοινοβουλίου· γενικῶς, νά ὑπάρχῃ σεβασμός πρός τόν ἄνθρωπον· σεβασμός εἰς τήν γλῶσσαν τήν πίστιν καί τάς παραδόσεις τῶν λαῶν, καί οἱ ἄνθρωποι νά μή λογίζωνται ὡς ἀριθμοί, ὥστε τό μέλλον τῶν λαῶν νά εἶναι ἀπρόσκοπτον καί αἴσιον, διαφορετικῶς θά ὑπάρξουν ἐπαναστάσεις, μάχαι καί ἔριδες.

 

Το Αγιορείτικο καθεστώς ως πρότυπο διακυβέρνησης- Δ' Μέρος- Παράδειγμα για την Ευρώπη

 

Δέν πρέπει δέ νά μᾶς διαφεύγῃ, ὅτι πάντες οἱ ἄνθρωποι προερχόμεθα ἐξ ἑνός γένους. Περί τοῦ ἑνιαίου γένους τῶν ἀνθρώπων καί τῆς μιᾶς καταγωγῆς αὐτῶν μᾶς διδάσκει ἡ Ἁγία Γραφή, ἥτις ὁμιλεῖ καί περί τοῦ τρόπου τοῦ πολλαπλασιασμοῦ τῶν γλωσσῶν καί περί τῆς διακρίσεως τῶν φυλῶν. Ἡ μαρτυρία τῆς Ἁγίας Γραφῆς διά πάντα πιστόν εἶναι μαρτυρία θεόπνευστος καί πιστή καί ἐκτός πάσης ἀμφιβολίας. «Καί ἦν πᾶσα ἡ γῆ χεῖλος ἕν, καί φωνή μία πᾶσι» (Γέν. ΙΑ΄, 1).

Ὁ Μητροπολίτης Πενταπόλεως Ἅγιος Νεκτάριος ὁ Θαυματουργός, εἰς ἕν ἐξαίρετον ἔργον του, ὑπό τίτλον: » Ὑποτύπωσις περί ἀνθρώπου», ἐκδοθέν ἐν Ἀθήναις τό 1893, εἰς τό ὁποῖον ἐξετάζει τόν ἄνθρωπον σωματικῶς καί ψυχολογικῶς, παρατηρεῖ ὅτι «τόν ἄνθρωπον δέν ἠδυνήθη νά ἐκτιμήσῃ ὁ ἄνθρωπος, διότι γνωρίζει τάς ἀδυναμίας του καί τάς ἐλλείψεις του, διότι γεννᾷ, ἀνατρέφει καί ἀναπτύσσει σωματικῶς καί πνευματικῶς…» (σελ. 9-10)· «ὁ ἄνθρωπος (λέγει) συνηθίσας νά θεωρῇ κατ᾿ ἐπιπολήν (=ἐπιφανειακῶς) τόν ἔξω ἄνθρωπον καί περί τοῦ ἔσω ἐλάχιστα τήν διάνοιαν ἐπιστήσας, ὑπετίμησεν αὐτόν. Ἡ τοῦ ἀνθρώπου ὑποτίμησις εἶναι ὁμοία πρός τήν ὑποτίμησιν τοῦ σύμπαντος κόσμου, διότι ὁ κόσμος ἀνάλογον τυγχάνει τήν ἐκτίμησιν πρός τήν προσοχήν, ἧς ἀξιοῦται, οὕτω καί ὁ ἄνθρωπος…» (σελ. 11-12).

 

Το Αγιορείτικο καθεστώς ως πρότυπο διακυβέρνησης- Δ' Μέρος- Παράδειγμα για την Ευρώπη

 

Εἰς τήν ἀναφοράν του δέ περί τοῦ ἀνθρωπίνου γένους, ἀποδεικνύει διά τῶν θεοπνεύστων ἐπιχειρημάτων του, ὅτι «… πάντες οἱ ἄνθρωποί εἰσιν οἱ αὐτοί, ἐξ ἑνός κορμοῦ πάντες καί ἐκ μιᾶς καταγωγῆς… αἱ δέ ποικιλίαι εἰσί συμβεβηκότα (=συμβάντα) καί παραλλαγαί ἑνός καί τοῦ αὐτοῦ γένους, καί ὅτι πάντες ἐξ Ἀδάμ καταγόμεθα» (σελ. 112).

Μέ τήν ἀνάλογον προσέγγισιν τοῦ Ἁγίου Νεκταρίου πρός τόν ἄνθρωπον καί τόν σύμπαντα κόσμον, φρονῶ ὅτι πρέπει νά γίνῃ καί ἡ προσέγγισις τοῦ Ἁγίου Ὄρους, τῶν ἀνθρώπων του καί ἐν προκειμένῳ τοῦ διέποντος Ἁγιορειτικοῦ καθεστῶτος παρά τῶν διαφόρων μελετητῶν καί θιασωτῶν. Ἐάν δέν ὑπάρξῃ ἡ σωστή πνευματική προσέγγισις τοῦ Ἀθωνικοῦ πολιτεύματος μέ γνήσια πατερικά κριτήρια, εἶναι δύσκολον νά κατανοηθῇ τοῦτο καί νά ἀντιγραφῇ ὡς πρότυπον διακυβερνήσεως.

 

Το Αγιορείτικο καθεστώς ως πρότυπο διακυβέρνησης- Δ' Μέρος- Παράδειγμα για την Ευρώπη

 

Διά νά γνωσθῇ τό Ἁγιορειτικόν πολίτευμα πρέπει νά ἐξετασθῇ κατά βάθος, καί οὐχί κατ’ ἐπιφάνειαν· πρέπει νά μελετηθοῦν αἱ πνευματικαί αὐτοῦ δυνάμεις, ὁ πνευματικός του βίος, ἡ πολιτεία, αἱ σχέσει του μέ τόν ἔξω κόσμον καί τόν Θεόν· νά ἐξετασθῇ ὁ σκοπός τῆς συστάσεώς του, ὁ προορισμός του, καί οὕτω νά γνωρισθῇ κατ’ ἀξίαν. Ἰδίᾳ νά μελετηθοῦν οἱ Βίοι τῶν Ἀθωνιτῶν Ἀσκητῶν καί πάντων τῶν Ὁσίων Ἁγιορειτῶν Πατέρων ὁ χορός, οἵτινες ἐτίμησαν διά τῆς ἐναρέτου ζωῆς των τόν Ἱερόν Τόπον καί διετήρησαν ἀμόλυντον τήν ὀρθόδοξον ἡμῶν πίστιν ἀνά τούς αἰῶνας. Ἄλλως τε, ἡ νομοθεσία τοῦ Ἁγίου Ὄρους, περί ἧς ὁ λόγος, εἶναι προϊόν τοῦ Ἁγιορειτικοῦ πνεύματος καί ἀπαύγασμα τῆς Ἁγιορειτικῆς θελήσεως, μέ μόνην τήν διαφοράν, ὅτι αὕτη ἐλάμβανε τό χρῖσμα καί τό κῦρος τῆς Πολιτείας καί τῆς Ἐκκλησίας.

 

Το Αγιορείτικο καθεστώς ως πρότυπο διακυβέρνησης- Δ' Μέρος- Παράδειγμα για την Ευρώπη

 

Διά τῶν ἀνωτέρω, καθίσταται σαφές, ὅτι μία Ἁγιορειτική θέσις ἔναντι τοῦ θέματος τοῦ Διαθρησκευτικοῦ Διαλόγου καί τῆς Διαθρησκευτικῆς Συνυπάρξεως εἰς τήν Εὐρώπην, δέν θά ἦτο διαφορετική ἀπ᾿ ἐκείνου τοῦ διαχρονικοῦ καί ἀνά τούς αἰῶνας ἐκπεμπομένου μηνύματος τοῦ Ἁγίου Ὄρους, τοῦ μηνύματος τῆς σταθερᾶς καί περιπεπατημένης ὁδοῦ. Ἤτοι, ἀνυπόκριτος ἀγάπη πρός πάντας· σεβασμός πρός τόν ἄνθρωπον· σεβασμός πρός τήν ταυτότητα ἑνός ἑκάστου ὅστις τιμᾷ τάς ἠθικάς καί πνευματικάς ἀξίας· νά εἴμεθα αὐστηροί εἰς τόν ἑαυτόν μας καί ἐπιεικεῖς ἀπέναντι τῶν ἄλλων· νά ἔχωμεν σεβασμόν πρός τήν φύσιν καί ὅλα τά δημιουργήματα τοῦ Θεοῦ· νά εἴμεθα νομοταγεῖς καί νά ἀσκῶμεν εὔνομον πολιτικήν διά γενικώτερα θέματα κοινοῦ συμφέροντος· διά θέματα θρησκειῶν ἤ δογμάτων νά γίνεται ἀκαδημαϊκός διάλογος καί συνεργασία «ἄχρι βωμοῦ», ὅπως ἔπραττον καί οἱ ἀρχαῖοι ἡμῶν πρόγονοι· νά ἐκφράζωμεν τήν γνώμην μας, ἀλλά νά μή τήν ἐπιβάλωμεν εἰς τούς ἄλλους, διότι ὁ ἄνθρωπος ἐπλάσθη ἐλεύθερος ἀπό Θεοῦ καί ἡ ψυχή τοῦ ἀνθρώπου γνωρίζει τήν καταγωγήν της καί δύναται νά ἐπιλέξῃ τόν βοῤῥᾶν ἤ τόν νότον, ὅπως ἡ μαγνητική πυξίς.

Αφήστε μια απάντηση